عبيد الله بن عبد الله ابن خرداذبه ( مترجم : سعيد خاكرند )
25
المسالك و الممالك ( فارسى )
رويدشت 139 كه در آن بيشه زرنرود 140 ( زرين رود ) واقع است و از آنجا به سمت كرمان 141 جريان دارد و تا كرمان نود فرسخ راه است ، رستاق اروند 142 ، رستاق اردستان 143 ، رستاق سزدقاسان ، رستاق جرم قاسان ( كرم قاسان ) ، رستاق قم ، رستاق ساوه 144 رستاق تيمره 145 كوچك ، رستاق تيمره بزرگ ، رستاق قايق ، رستاق جابلق 146 ، رستاق برق الروذ ، رستاق ورانقان ، رستاق فريدين و رستاق ورده . از فضل بن مروان شنيدم كه كيكاوس پادشاه جوذرز 147 را بر اصفهان و قم حاكم نمود و خراجى كه مىگرفت به شانزده ميليون درهم مىرسيد ، مشروط بر آنكه هزينهاى ( براى اداره آن ) از سلطان نگيرد . و از دكان تا قصر اللصوص 148 هفت فرسخ فاصله است ، از آنجا تا خنداد 149 نيز هفت فرسخ و پس تا گردنهء همدان و قريه عسل سه فرسخ و از آن نقطه تا همدان پنج فرسخ راه باشد . راه همدان تا قزوين 150 و از همدان تا قزوين ، از سمت خرقان 151 چهل فرسخ راه است . از همدان تا درنوا پنج فرسخ ، از آنجا تا بوزنجرد پنج فرسخ ، از بوزنجرد 152 تا زره چهار فرسخ و از آن سامان تا طرزه نيز چهار فرسخ مسافت باشد . و فاصلهء ميان ضررة تا أساورة چهار فرسخ ، تا بوسته و روذه سه فرسخ ، از آنجا تا داودآباذ چهار فرسخ و از - داودآباذ تا سوسنقين سه فرسخ است ، از آن نقطه تا دروذ چهار فرسخ ، از دروذ تا ساوه پنج فرسخ و از آنجا تا مسكويه نه فرسخ مسافت باشد ، سپس تا قسطانه هشت فرسخ و از آنجا تا رى هفت فرسخ راه است كه در مجموع صد و شصت و هفت فرسخ مىگردد . ابو العتامية گويد : ليصلح الرى و أقطارها * و يمطر الخير بها من يده خراج رى ده ميليون درهم بود . از رى تا قزوين در سمت چپ بيست و هفت فرسخ و از قزوين تا أبهر دوازده فرسخ و از أبهر 153 تا زنجان 154 پانزده فرسخ راه است .